ایران و آمریکا پس از پشت‌سر گذاشتن سه دور مذاکره غیرمستقیم‌ با هدف دستیابی به توافق هسته‌ای و رفع تحریم‌ها، درحال اعزام به موعد دور چهارم مذاکرات هستند.

دور چهارم مذاکرات، علیرغم مخالفت‌ها و سنگ‌اندازی‌های بسیار، یکشنبه ۲۱ اردیبهشت در مسقط عمان ادامه خواهد یافت؛ بنابر گفته‌های برخی منابع، این دور از گفت‌و‌گو‌ها، ترکیبی از مذاکرات مستقیم و غیر مستقیم خواهد بود.

دیپلمات‌های ایران و آمریکا ۳ نشست غیرمستقیم نسبتا مثبت را پشت‌سر گذاشتند؛ این بدان معنی است که چنانچه خواسته‌های طرفین به منافعشان صدمه نزند، به توافق منجر خواهد شد.

این دور از مذاکرات به دلایلی توسط عمان به تعویق افتاده بود؛ این تعویق چه سیاسی یا لجستیکی، فرق چندانی در اصل ماجرا نخواهد داشت بلکه بیشتر به نظر می‌رسد که خرید فرصتی بیشتر جهت پاره‌ای رخداد‌ها بود.

در فاصله تعیین موعد مذاکرات سوم و چهارم، چند اتفاق افتاد:

*پخش خبرهایی انحرافی مانند تغییر نام خلیج‌همیشه‌فارس به‌مثابه دروغ ۱۳ بیشتر شبیه یک بازی روانی بود که موجی عجیب در فضای مجازی برپا کرد.

*آتش‌بس میان آمریکا و یمن در شرایطی که یمنی‌ها فرودگاه مسافربری اسرائیل را هدف قرار دادند و همچنین، رژیم صهیونیستی عملیات گسترده هوایی را علیه یمن شروع کرده بود، یک پیام مشخص داشت: عقب‌نشینی ترامپ از ادامه جنگ با یمنی‌ها؛ که به مثابه شوک بسیار قوی برای تل‌آویو و نتانیاهو بود، اینهایی که به هزار دلیل نمی‌خواهند توافق میان ایران و آمریکا شکل بگیرد.

آمریکا با وضع تحریم جدید علیه کشورمان، همچنان که تمایل شدید به دستیابی به توافق با ایران دارد، این پیام را به جهان مخابره می‌کند که چندان قابل اعتماد نیست و از موضع قدرت با اعمال فشارهای این‌چنینی یک عقب‌نشینی استراتژیک توسط ایران را انتظار می‌کشد؛ همزمان ایران خواهان لغو همه‌ی تحریم‌ها و تضامین قانونی حسن انجام آن است.

*ترامپ در مصاحبه با شبکه تلویزیونی ان‌بی‌سی عنوان کرد که هدف مذاکرات با ایران «برچیدن کامل» برنامه هسته‌‌ای است؛ هرچند ممکن است با تهران، بر سر انرژی هسته‌ای غیرنظامی به توافق برسد.

همچنان که آمریکا محدودسازی کامل برنامه هسته‌ای ایران را مدنظر دارد، ايران غنی‌سازی اورانیوم را حق طبیعی خود می‌داند و بر آن پافشاری دارد.

وقوع این موارد آن‌هم در میانه‌ی شکل‌گیری مذاکرات، ذهن را درباره حسن‌نیت آمریکا به تشکیک وا می‌دارد.

آنچه شایسته به‌نظر می‌آید این است که در مسیر آغاز‌شده‌ی مذاکرات و جهت رسیدن به مقصد، باید طرفین به قوانین دیپلماسی پایبند باشند؛ اینجا پای منافع متقابل در میان است که شاید هیچ‌یک از دو طرف، بدون امتیازگیری حاضر به امتیازدهی نباشد. 

حالا موفقیت در دستیابی به توافق _با تمرکز بر مسائل مهم و کلیدی چون امنیتی، هسته‌ای و اقتصادی_ به تسلط مذاکره‌کنندگان بر تمامی موانع و راهبردها خلاصه می‌شود؛ چرا که طرفین پس از خصومت‌های طولانی و فرساینده اینک علاقمند به استحصال توافقی هستند تا هر یک را از وضعیت بغرنجی که نارضایتی به همراه دارد، خارج کند؛ هرچند ایران نشان داد با آمادگی کامل و عزم جزم در سه دور قبلی شرکت کرده است.